15 jaar School at Sea

Monique Touw startte in 2011 het initiatief voor School at Sea. Zij ondervond tijdens en na haar eigen studie hoe waardevol het kan zijn om in teamverband de oceaan over te gaan.

Vijfendertig scholieren zeilen zes maanden lang naar de Cariben en weer terug: dat is de trip en de uitdaging die School at Sea organiseert. Bepaald geen kinderspel. ‘Tough luck,’ zegt directeur Monique Touw met een lach op de vraag wat er gebeurt als het spannend wordt aan boord van tallship Thalassa.

Groeien en jezelf ontdekken

‘Op zo’n reis wordt je gedwongen om met elkaar samen te werken,’ vertelt Monique bevlogen. ‘Je leeft in een groep die belangrijker is dan jijzelf als individu. Dat geeft zoveel inzichten in wie je ten diepste bent. Je komt erachter wat voor jou de belangrijkste waarden zijn.’

Eenmaal aan boord kun je niet weglopen voor moeilijkheden. ‘Hoe gaan de scholieren met elkaar een fijne samenleving organiseren? Ze hebben niet de luxe om te kiezen met wie ze optrekken. De waarde van het project is dat je gedurende die zes maanden je vooroordelen opzij leert schuiven. Je bent afhankelijk van elkaar en moet erop kunnen bouwen dat de ander goed op wacht staat of brood bakt. Zo leer je echt verantwoordelijkheid nemen. Dit is geen spelletje of managementoefening.’

Community

‘In oktober 2019 stapte ik als zestienjarige aan boord van de Thalassa,’ vertelt Elisa Breger, oud-School at Sea’er en voorzitter van de alumnivereniging. ‘We zeilden zes maanden in totaal. Daar kwam ik mezelf meer dan eens tegen, maar vooral vergrootte de reis mijn zelfvertrouwen en leerde me dat ik dingen mag proberen, ook als ik het nog niet helemaal zeker weet, en dat leiderschap draait om vertrouwen in mezelf én in anderen. Deze lessen pas ik nog steeds toe in het dagelijkse leven: bijvoorbeeld tijdens mijn studie, commissies, bestuur of werk.’

Naast discipline en zelfvertrouwen, is de reis ook een onvergetelijk avontuur. Met zonsopkomsten op zee, de wind in het gezicht en in aanraking komen met mensen aan de andere kant van de wereld. Dat zoiets je bij blijft, en de koers van je leven kan veranderen, zie je ook in de contacten die je eraan overhoudt.
‘Samen met drie anderen ben ik bezig met de doorstart van de alumnivereniging,’ zegt Elisa, ‘waarbij we bouwen aan een community die elkaar verder helpt en waarin we herinneringen aan onze tijd kunnen delen.’

Krachtig instrument

Dat de leerlingen ineens zijn aangewezen op elkaar is ook volgens kapitein Sam Dubois het meest krachtige instrument van School at Sea: ‘Bij vergelijkbare projecten op een berg, bos of woestijn, kun je in theorie altijd vertrekken. Op zee gaat dat niet, je kunt niet weg. We kunnen als mens heel veel, maar de zee blijft toch de baas. Dus je moet je problemen oplossen. Dat is in het begin heel erg wennen voor de deelnemers, maar ze komen erachter dat het ook fijn is om verantwoordelijkheid te nemen voor jezelf en de groep. Onze maatschappij is vrij betuttelend, aan boord is dat heel anders. Jij hebt een probleem, jij moet ermee dealen en het hele team draagt daar zorg voor. Zodra ze dat snappen, loopt alles op rolletjes.’

Windassist sponsor

Persoonlijke groei

‘Ik zie ze echt groeien en dat gaat heel snel. In het begin zijn er altijd wel enkele deelnemers die respectloos omgaan met het schip of met elkaar. Net als op school, plakken ze kauwgom onder tafels. Het verschil met school is dat ze er hier niet mee weg komen. Ik heb maar zes maanden de tijd met ze, dus ik stel duidelijke grenzen en spreek hen meteen aan op ongewenst gedrag. Dat heeft ook met veiligheid te maken. Daar verschieten ze wel van, maar achteraf krijg ik te horen dat het fijn is dat het zo helder wordt gesteld. Het is een andere structuur dan in de maatschappij. Geen “ja, maar”. Ik lees soms stukjes van oud-School at Sea’ers op LinkedIn met de strekking: “Ik zie nu pas wat de docenten daar voor me hebben betekend.” Oud-deelnemers komen in hun vrije tijd ook regelmatig meehelpen met het onderhoud van de Thalassa. Dat zegt iets over de band die je opbouwt met elkaar en het schip.’

Fondsenwerving

Aan het School at Sea-avontuur hangt een prijskaartje. Het is natuurlijk niet goedkoop om maandenlang onderkomen te hebben op je eigen tallship, waar met crew en alles een volledig traject met survivals en havenbezoeken en educatie wordt georganiseerd. Om dit te kunnen betalen, moet elke toekomstige scholier het fondsenwervingstraject doorlopen. Dat is een belangrijke voorbereiding, omdat je zo al de eerste stappen zet in je persoonlijke groei.

‘Dat was al een hele reis op zich,’ legt Sara Pfann, die het afgelopen schooljaar deelnam, uit. ‘Ik begon met allerlei acties, zoals een pietenactie en oliebollenactie, maar besefte al snel dat ik zo nooit die € 30.000 bij elkaar zou krijgen. Daarom besloot ik bedrijven te benaderen voor sponsoring. Dat vond ik ontzettend spannend. Uiteindelijk heb ik er zo’n 350 gebeld en heb daarnaast samen met een andere deelnemer een sponsorfietstocht georganiseerd, waarbij we de hele Nederlandse kust zijn afgefietst.’

Ook volgens Elisa begon voor haar de echte reis al ver vóórdat ze aan boord stapte. ‘Anderhalf jaar aan sponsorwerving om mee te kunnen was een belangrijk deel van mijn avontuur. Al tijdens deze periode stapte ik ver buiten mijn comfortzone en leerde ontzettend veel over mezelf. Toen ik dan eindelijk na al dat harde werk mocht inschepen, voelde ik me al een totaal andere persoon dan voordat School at Sea op mijn pad kwam.’

Kapitein Dubois benadrukt dat School at Sea voor iederéén is, niet alleen bevoordeelde scholieren: ‘We geven deelnemers tools om zelf het benodigde bedrag bij elkaar te krijgen. Daarnaast is er het fonds waar je een beroep op kunt doen om te helpen met de financiering. EOC draagt hier elk jaar aan bij als sponsor, hier zijn we heel erg blij mee. Het helpt ons om het programma toegankelijk te maken en houden. Iedereen is welkom.’

Bron: enkele artikelen in de nieuwsbrief ‘Varende Vrienden’ van verzekeraar EOC.
Beeld: School at Sea

Windassist sponsor